Park Narodowy Ala Archa to jedno z najpopularniejszych miejsc w Kirgistanie, położone około 40 kilometrów na południe od Biszkeku, w górach Tien-Szan. Park słynie z malowniczych górskich krajobrazów, z ośnieżonymi szczytami oraz lodowcami. W weekendy pełno jest tutaj lokalnych turystów, którzy lubią piesze wędrówki i pikniki. W parku są zarówno krótkie trasy wzdłuż rzeki jak i wymagające wędrówki do lodowców i górskich schronisk.
Park jest domem dla różnorodnej fauny, w tym koziorożców, świstaków i wielu gatunków ptaków.
Jak dojechać do Parku Narodowego Ala Archa?
Dotarcie do Parku Narodowego Ala Archa jest dość proste, ponieważ leży on zaledwie około 40 kilometrów na południe od Biszkeku. Najpierw należy dotrzeć do oficjalnego wejścia, gdzie można kupić bilet i przesiąść się do minibusu, który zabiera turystów dojechać dalej w głąb parku. Do bramy parku można dotrzeć na różne sposoby:
Samochodem lub taksówką
Najłatwiej jest wziąć taksówkę poprzez aplikację Yandex. Podróż trwa około 40–50 minut, a z centrum Biszkeku zapłacisz około 800–1000 SOM.
Autobusem
Autobus nr 1 jedzie z Biszkeku aż do wejścia do parku. Jego trasę można zobaczyć TUTAJ.
Minibusem (marszrutką)
Należy znaleźć marszrutkę z Biszkeku w kierunku Kashka Suu, wysiąść na zjeździe przy parku i kontynuować pieszo lub skorzystać z lokalnego transportu na ostatni odcinek do bramy. Nie jest to zbyt wygodne.
Wycieczki z przewodnikiem
Wiele lokalnych agencji w Biszkeku oferuje wycieczki półdniowe lub całodniowe, w cenie których jest transport i przewodnik, co stanowi wygodną opcję dla tych, którzy wolą nie planować samodzielnie logistyki. Czas spędzony w parku będzie jednak ograniczony i szczerze mówiąc, nie wiem, jaki jest sens takich półdniowych wycieczek. Chyba po prostu zrobienie zdjęcia z punktu widokowego i powrót do Biszkeku. Ten park zdecydowanie zasługuje na więcej czasu!
Kiedy najlepiej odwiedzić Park Narodowy Ala Archa
Wiosna (kwiecień–maj): Park ożywa dzięki kwitnącym dzikim kwiatom, a łagodne temperatury sprawiają, że jest to przyjemny czas na jednodniowe wędrówki. Na niektórych wyżej położonych szlakach może jeszcze zalegać śnieg.
Lato (czerwiec–sierpień): To najpopularniejszy sezon. Szlaki są w pełni dostępne, jest ciepło, ale chłodniej niż w Biszkeku. Doskonałe warunki do dłuższych wędrówek i wspinaczki.
Jesień (wrzesień–październik): Czyste powietrze, mniej tłumów i kolorowe jesienne krajobrazy sprawiają, że to jeden z najpiękniejszych okresów na fotografowanie i wędrówki.
Zima (listopad–marzec): Park pokrywa śnieg, co stwarza możliwości uprawiania narciarstwa i wspinaczki po lodzie, jednak wiele szlaków jest niedostępnych bez specjalistycznego sprzętu.
Ile kosztuje wstęp do Ala Archa?
Odwiedzający Park Narodowy Ala Archa muszą uiścić opłatę wstępu w wysokości 200 KGS, pobieraną przy bramie głównej. Możliwa jest płatność kartą. Spod bramy odjeżdża elektryczny bus lub minibus, który zawozi gości w głąb parku, pokonując dystans około 12 kilometrów. Przejazd jest wliczony w cenę biletu wstępu.
Gdzie się zatrzymać w Parku Narodowym Ala Archa?
Wzdłuż głównej asfaltowej drogi znajdziesz Alp Lager Hotel oraz pensjonaty i domki tuż za bramą parku lub w jej pobliżu.
Biwakowanie jest możliwe w dowolnym miejscu parku i jest całkowicie legalne. W aplikacji Mapy.com można zobaczyć kilka miejsc oznaczonych jako pola namiotowe. Nie ma tam żadnych udogodnień, ale zazwyczaj jest to po prostu płaski teren odpowiedni do rozbicia namiotu.
Alternatywnie, można wybrać się na pieszą wędrówkę do schroniska Ratsek, choć warto zarezerwować miejsce z wyprzedzeniem, kontaktując się z biurem podróży Ak-Sai Travel pod numerem 0312-909-356 lub adresem e-mail adventure@ak-sai.com. Oferują również posiłki.
Gdzie zatrzymać się w Biszkeku?
Podczas mojego kilkudniowego pobytu w Biszkeku zatrzymałem się w czterech różnych hotelach:
Inter Hotel Bishkek: Prawdopodobnie najlepszy stosunek ceny do jakości. Dobra lokalizacja, nowoczesne pokoje.
Hotel Touristan: Pokój był ogromny i czysty. Recepcjonistka była bardzo pomocna, a w prezencie dostałam nawet magnes na lodówkę. Jedynym minusem była słabo działająca klimatyzacja.
Malinka: Bardziej pensjonat niż hotel. Pokój był wyposażony w czajnik, herbatę, cukier i kosmetyki. Bardzo przyjazny właściciel, który pozwolił mi zostawić część bagażu na kilka dni, kiedy wędrowałem po Parku Narodowym Ala Archa.
Hotel T: Bardzo prosty, ale wygodny pokój.
Terrasse Hotel & Bar: Luksusowy obiekt oferujący zapierające dech w piersiach panoramiczne widoki na góry i miasto. Musiałem znaleźć naprawdę dobrą ofertę na booking.com, bo w ciągu kilku dni po mojej wizycie ceny pokoi wzrosły czterokrotnie.
FAQ
Czy do Ala Archa potrzebny jest przewodnik?
Nie, do Ala Archa nie jest potrzebny przewodnik, możesz tam pojechać samodzielnie. Dojazd i poruszanie się po okolicy są stosunkowo proste. Przewodnik może być jednak przydatny, jeśli nie ma odpowiedniego doświadczenia w górach albo jeśli wolisz nie martwić się o logistykę, pogodę czy orientację w terenie. Dla osób, które lubią zwiedzać we własnym tempie i przygotują się wcześniej, samodzielna wizyta w Ala Archa w zupełności wystarczy.
Czy Ala Archa nadaje się na jednodniową wycieczkę?
Tak, Ala Archa bardzo dobrze nadaje się na jednodniową wycieczkę. Park jest położony stosunkowo blisko Biszkeku (około 40 km), więc bez problemu można tam dojechać rano, a następnie spędzić cały dzień na spacerach, piknikach i krótszych trekkingach w dolinie. Wiele osób wybiera właśnie jednodniowe wypady.
Czy szlaki w Ala Archa są dobrze oznaczone?
Szlaki w Ala Archa są w dużej mierze dobrze oznaczone w dolnej części parku, bliżej wejścia. Przy głównych trasach, jak np. w kierunku wodospadu Ak-Sai czy wzdłuż doliny rzeki, można znaleźć znakowane ścieżki i mapy przy wejściu, a sam szlak jest na tyle wyraźny, że większość osób bez problemu go odnajdzie. W miarę jak idzie się dalej w głąb parku, oznaczenia bywają rzadsze, więc wtedy dobrze mieć mapę lub aplikację z trasą.
Szlaki piesze w Parku Narodowym Ala Archa
Wodospad Ak Say
Dystans: 8 km / Czas: 5 godzin (tam i z powrotem) / Przewyższenie: 670 m
Wędrówka rozpoczyna się w Alp Lager, miejscu, gdzie rozpoczyna się większość szlaków w Ala Archa. Początkowo idzie się asfaltem, a następnie drogą gruntową, z rozległymi widokami na dolinę. Trasa jest dobrze widoczna i łatwa do pokonania, ale szybko nabiera wysokości, więc można się spocić.
Po około godzinie teren staje się bardziej stromy i eksponowany. Na tym odcinku rośnie niewiele drzew, co oznacza, że słońce mocno praży. Im wyżej, tym bardziej dramatyczny staje się krajobraz, z imponującymi grzbietami po obu stronach.
W końcu szum wodospadu Ak-Say staje się coraz głośniejszy. To miejsce jest bardzo popularne, zwłaszcza w weekendy, więc spodziewaj dużej ilości ludzi, którzy zatrzymują się na zdjęcia i przekąski. Pomimo tłumów, to zachwycająca atrakcja w parki i satysfakcjonujący cel na półdniową wycieczkę.
Szlak prowadzi dalej w górę, w kierunku schroniska Ratsek i lodowca Uchitel. Będzie to całodniowa wyprawa. Więcej informacji poniżej.
Szczyt Komsomolec
Dystans: 14,2 km / Czas: 10-11 godzin (tam i z powrotem) / Przewyższenie: 2009 m
Szlak najpierw prowadzi tą samą trasą w kierunku wodospadu Ak Say, a następnie odbija w bardziej stromy teren. Podejście jest długie i wymagające, a skaliste grzbiety i fragmenty piargów wymagają stabilnego ostrożności. Wraz ze wzrostem wysokości panorama staje się coraz bardziej imponująca, ukazując lodowce i sąsiednie szczyty kirgiskiego pasma Ala-Too. To wymagający trekking, idealny dla doświadczonych piechurów.
Intourists czasami organizuje grupowe wypady, jeśli nie chcesz wspinać się na szczyt samotnie.
Chata na lodowcu Golubin (Khizhina U Lednika Golubina)
Dystans: 21,5 km / Czas: około 8-9 godzin (tam i z powrotem) / Przewyższenie: 1069 m
Ten szlak prowadzi malowniczą trasą wzdłuż lewego brzegu rzeki, a następnie stopniowo wspina się w kierunku moreny lodowca Golubin. Celem jest opuszczona i częściowo zawalona chata ukryta pod strzelistymi szczytami. Szlak jest umiarkowanie trudny, z odcinkami prowadzącymi przez skalisty teren, ale krajobraz zapiera dech w piersiach. Potoki lodowcowe, łąki i surowe otoczenie sprawiają, że jest to jedna z najbardziej malowniczych tras w Ala Archa.
Jezioro Adygene
Dystans: 18 km / Czas: około 9-10 godzin (tam i z powrotem)
Wędrówka nad jezioro Adygene rozpoczyna się tuż przed końcowym przystankiem minibusa, więc warto poprosić kierowcę o wysadzenie we właściwym miejscu. Byłem jedynym, który wysiadł w tym miejscu z autobusu i przez większość dnia spotkałem tylko garstkę innych wędrowców, co sprawiło, że trasa wydawała się wyjątkowo odludna.
Szlak wił się wzdłuż rzeki przez jakiś czas, aż trzeba było ją przekroczyć. Przeprawy przez rzekę zazwyczaj mnie stresują, ale ta na szczęście okazała się dość łątwa. Niecalo wyżej w końcu dostrzegłem kilku innych wędrowców – energiczną grupę nastolatków, którzy pokazali mi drogę w dół klifu i przejście przez kolejny strumień.
Chwilę później dotarłem do Campu Elektro, gdzie zatrzymałem się na przekąskę i krótką pogawędkę z chłopakiem zmierzającym na szczyt Elektro. Dalsza droga do jeziora stawała się coraz trudniejsza. Ostatni odcinek prowadził przez rozległe pole głazów, co wymagało ostrożnego stawiania kroków, aby uniknąć skręcenia kostki. Ponieważ nie było oznaczeń szlaku, polegałem na aplikacji z mapą offline.
W końcu moim oczom ukazały się turkusowe wody jeziora Adygene i mała chatka w pobliżu. Dotarcie tam nie było proste, a ostatnim wyzwaniem było utrzymanie równowagi na drewnianej kładce położonej nad wartkim strumieniem. Po dotarciu na miejsce posiliłem się kanapką, polatałem dronem i chłonąłem krajobrazy.
Wędrówka powrotna wydawała się prostsza. Mijałem większą liczbę wędrowców, zwłaszcza w dolinie poniżej obozowiska Elektro. Schodząc, wybrałem ścieżkę po prawej stronie strumienia, która doprowadziła mnie do głównej drogi. Kiedy dotarłem do centralnej części parku, samotność ustąpiła miejsca tłumom oraz stoiskom z przekąskami. Stamtąd ruszyłem w poszukiwanie miejsca na nocleg.
Agitator Peak
Dystans: 16,2 km / Czas: ok. 10-12 godzin (w obie strony) / Przewyższenie: 2150 m
Dla tych, którzy chcą zdobyć szczyt, wędrówka na Pik Agitatorov (4244 m n.p.m.) oferuje idealne wyzwanie. Trasa rozpoczyna się w tym samym miejscu co szlak do Jeziora Adygene, prowadząc przez skaliste zbocza. Podejście jest strome i wymaga dużej wytrzymałości. Ze szczytu roztacza się wspaniały widok na okoliczne szczyty.
Intourists czasami organizuje grupowe wypady na ten szczyt, jeśli nie chcesz wspinać się samotnie.
Opuszczony ośrodek narciarski „Górna Ala-Archa”
Dystans: 31 km / Czas: 10-12 godzin (w obie strony) / Przewyższenie: 1244 m
Ruszyłem szlakiem po prawej stronie rzeki, kierując się radą, którą przeczytałem w internecie. Okazało się to trafnym wyborem, ponieważ po chwili zauważyłem, jak silne są strumienie po lewej stronie i przeprawa przez nie byłoby szalenie niebezpieczne.
Mimo to, właściwa trasa nie zawsze była prosta. W wielu miejscach była zarośnięta i pozbawiona wyraźnych oznaczeń, więc polegałem na intuicji i mapie offline. Po bardziej stromym podejściu szlak stopniowo otworzył się na bardziej płaski odcinek z małym jeziorem. Zatrzymałem się na odpoczynek i zobaczyłem grupę nadchodzącą z naprzeciwka. Najwyraźniej biwakowali w tej okolicy.
Dalej minąłem ruiny opuszczonej stacji meteorologicznej. Krajobraz zapierał dech w piersiach: łąki, swobodnie wędrujące konie, strumienie wijące się przez trawę i szeroka dolina. Od czasu do czasu musiałem przeskakiwać po głazach, żeby nie zmoczyć butów.
W miarę jak zdobywałem wysokość, zieleń ustępowała miejsca surowszemu terenowi z nagimi skałami i rozrzuconymi kamieniami. W końcu dotarłem do strumienia, po którego przekroczeniu zostało mi zaledwie kilkaset metrów do pokonania do ruin starej stacji narciarskiej. Polatałem dronem, aby uchwycić widoki, a następnie wspiąłem się nieco wyżej, aby lepiej widzieć lodowiec. Jeśli strumień wydaje się zbyt trudny do przekroczenia, poszukaj łatwiejszego miejsca do jego przekroczenia nieco niżej.
Droga powrotna była łatwiejsza, ponieważ prowadziła z górki, ale zmęczenie i popołudniowy upał dały mi się we znaki. Zatrzymałem się, aby poszukać porzuconego ciągnika gąsienicowego, o którym kiedyś słyszałem,czytałem w internecie i ponownie zrobiłem przerwę w pobliżu malowniczego wodospadu.
Wracając tą samą drogą, mijając stację meteorologiczną, spotkałem grupę wędrowców zmierzających w przeciwnym kierunku. Najwyraźniej planowali rozbić obóz w okolicy, która wydawała się do tego idealnym miejscem! W końcu dotarłem do mojego miejsca biwakowego w pobliżu mostu. Kemping tam zaoszczędził mi trochę dystansu, ale dla każdego, kto zaczyna od Alp Lager, będzie to całodzienna, długa i wymagająca wędrówka.
Schronisko Ratsek i lodowiec Uchitel
Dystans: 14,5 km / Czas: 8-10 godzin (tam i z powrotem) / Przewyższenie: 1460 m
Z powodu trwającej budowy kolejki linowej, trasa do schroniska Ratsek rozpoczyna się szeroką, gruntową drogą, która stromo pnie się w górę, w kierunku formacji skalnej znanej jako „Złamane Serce”. Ten punkt orientacyjny to skała pęknięta na pół, z której rozpościera się malowniczy widok na doliny. Podejście jest dość strome i trudno znaleźć cień, dlatego niezbędne jest zabranie ze sobą odpowiedniej ilości wody i nałożenie kremu z filtrem przeciwsłonecznym.
Zatrzymałem się na dłuższą przerwę przy wodospadzie Ak-Say, spektakularnej kaskadzie spadającej do wąwozu poniżej. Było pięknie, tłoczno z powodu weekendu.
Dalej szlak staje się coraz bardziej stromy. Po dotarciu do schroniska szybko rozbiłem namiot w dostępnym miejscu, po czym zamówiłem kolację i napoje. Na kempingu panował spory ruch: kilkanaście namiotów rozbitych na stosunkowo płaskim terenie, wspinacze przygotowywali sprzęt, a inni odpoczywali na piętrowych łóżkach w schronisku.
Późnym popołudniem ruszyłem w kierunku lodowca Uchitel i małego jeziora polodowcowego. Ostatni odcinek był trudny i wymagał ostrożnego poruszania się po polu głazów. Kiedy w końcu dotarłem na miejsce, powitał mnie fantastyczny widok: jezioro, za którym wznosiła się ogromna ściana lodu, z której od czasu do czasu z hukiem spadały kamienie i odłamki odrywały się fragmenty lodu i kamienie.
Wieczorem zjadłem kolację w schronisku – prosty gulasz z makaronem. Nic specjalnego, ale wystarczająco sycący po długim dniu na szlaku.
Szlaki ze schroniska Ratsek
Uchitel Peak
Dystans: 5,6 km / Czas: 5-6 godzin (w obie strony) / Przewyższenie: 1155 m
Obudziłem się przed świtem i wyruszyłem na szlak na szczyt Uchitel tuż po 6 rano. Okolica była wciąż cicha i przez pierwszą część wspinaczki nie widziałem ani jednego innego wędrowca. Szlak był długi i stromy, a miejscami trudny do zlokalizowania. Na szczęście śledziłem swoje położenie na Mapy.com. Raz się poślizgnąłem, zrzucając luźne kamienie w dół zbocza i przez chwilę serce podeszło mi do gardła.
Idąc w górę, w końcu dostrzegłem maleńkie sylwetki na szczycie wysoko nad sobą. Sama świadomość, że inni już tam dotarli, dodała mi motywacji. Ostatni odcinek to strome podejście ze śniegiem po lewej i skałami po prawej, ale krok po kroku zmniejszałem dystans.
Panorama ze szczytu była fantastyczna a szczyty i lodowce lśniły w porannym świetle. Para, która nocowała pod namiotem, pakowała się, a dwóch innych wędrowców odpoczywało, zanim ruszyło w drogę powrotną. Wkrótce zostałem sam. Tylko ja, góry i cisza. To był niezapomniany moment.
Droga w dół, choć stroma, była oczywiście łatwiejsza. Szlak z tej perspektywy był wyraźniejszy. W tym czasie również więcej ludzi zmierzało pod górę.
Schronisko Korona
Dystans: 6 km / Czas: 5-6 godzin (tam i z powrotem)
Droga do schroniska Koron pnie się w kierunku podnóża masywnego szczytu Korona Peak, nazwanego tak od grzbietu w kształcie korony. Szlak przecina mieszankę skalistych moren i terenów polodowcowych, często wymagając ostrożnego stawiania stóp na luźnych kamieniach. To surowe, ale spektakularne miejsce, często odwiedzane przez wspinaczy przygotowujących się do wejścia na pobliskie szczyty.
Schronisko Nauka
Dystans: 5,9 km / Czas: 4-5 godzin (tam i z powrotem)
Szlak do schroniska Nauka wiedzie w innym kierunku, w stronę lodowca Ak-Sai. Ta ścieżka również wymaga ostrożności, ponieważ przecina pola głazów i nierówny teren. Schronisko to skromna budowla, która powstała dla wspinaczy i badaczy naukowych.
